Blik 1967/Jónas skáld Þorsteinsson - Breytingaskrá

Viglundur á 18. september 2010 kl. 17:19

2010-09-18T17:19:56Z

←Fyrri útgáfa		Útgáfa síðunnar 18. september 2010 kl. 17:19
Lína 2:		Lína 2:


	[[Þorsteinn Þ. Víglundsson\|ÞORSTEINN Þ. VÍGLUNDSSON]]		<center>[[Þorsteinn Þ. Víglundsson\|ÞORSTEINN Þ. VÍGLUNDSSON]]:</center>
	==Jónas skáld Þorsteinsson==
	==Æviágrip og nokkur ljóðmæli==
			<big><big><big><big><big><center>Jónas skáld Þorsteinsson</center> </big></big><br>

			<center>Æviágrip og nokkur ljóðmæli</center> </big></big>


	Í íslenzkum húsgangi segir svo:		Í íslenzkum húsgangi segir svo:
Lína 12:		Lína 16:
	Þessi húsgangshluti er ekki eldri en svo, að hagyrðingurinn, sem gerði vísuna, gat hafa haft í huga t.d. séra Jón á Bægisá, Bólu-Hjálmar, Jónas Hallgrímsson, Sigurð Breiðfjörð, séra [[Páll Jónsson\|Pál skálda Jónsson]], Símon Dalaskáld o.s.frv. Ef til vill er höfundurinn einn af þessum skáldum, er ég nú nefndi. Það ber skáldfróðum mönnum ekki saman um, skilst mér. <br>		Þessi húsgangshluti er ekki eldri en svo, að hagyrðingurinn, sem gerði vísuna, gat hafa haft í huga t.d. séra Jón á Bægisá, Bólu-Hjálmar, Jónas Hallgrímsson, Sigurð Breiðfjörð, séra [[Páll Jónsson\|Pál skálda Jónsson]], Símon Dalaskáld o.s.frv. Ef til vill er höfundurinn einn af þessum skáldum, er ég nú nefndi. Það ber skáldfróðum mönnum ekki saman um, skilst mér. <br>
	Geir biskup skrifaði um séra Pál skálda: „Eðlisgáfur hans eru afbragðsgóðar, og jafnframt er hann einn okkar beztu skálda, þeirra, sem nú eru uppi, en eins og oft vill verða um skáldin, er hann enginn hörkufjárgæzlumaður og nokkuð reikull í ráði.“		Geir biskup skrifaði um séra Pál skálda: „Eðlisgáfur hans eru afbragðsgóðar, og jafnframt er hann einn okkar beztu skálda, þeirra, sem nú eru uppi, en eins og oft vill verða um skáldin, er hann enginn hörkufjárgæzlumaður og nokkuð reikull í ráði.“
	[[Mynd:1967 b 147.jpg\|thumb\|200px]]		[[Mynd:1967 b 147 A.jpg\|thumb\|200px]]
	Þegar við kynnum okkur af alúð líf og lyndi þessara andans manna, eins og við komumst stundum að orði um skáldin okkar, sem við eigum svo ómetanlega mikið að þakka, freistumst við þá ekki til að álykta sem svo, að skapanornirnar hafi æði oft horn í síðu skáldskapargáfunnar? Ef til vill er skáldskapargáfan svo rúmfrek í hugarhöfn og gáfnatúni, að hinir beztu eðliskostir skaphafnar rúmist þar ekki! Skyldi það geta verið orsök þess t.d., að alltof mörg skáld og önnur gáfnaljós reynast hörmulega ístöðulaus og andlega aflvana gegn ásókn og freistingum Bakkusar og annarra nautnalasta, sem því miður hafa oft lagt líf þeirra í rústir?<br>		Þegar við kynnum okkur af alúð líf og lyndi þessara andans manna, eins og við komumst stundum að orði um skáldin okkar, sem við eigum svo ómetanlega mikið að þakka, freistumst við þá ekki til að álykta sem svo, að skapanornirnar hafi æði oft horn í síðu skáldskapargáfunnar? Ef til vill er skáldskapargáfan svo rúmfrek í hugarhöfn og gáfnatúni, að hinir beztu eðliskostir skaphafnar rúmist þar ekki! Skyldi það geta verið orsök þess t.d., að alltof mörg skáld og önnur gáfnaljós reynast hörmulega ístöðulaus og andlega aflvana gegn ásókn og freistingum Bakkusar og annarra nautnalasta, sem því miður hafa oft lagt líf þeirra í rústir?<br>
	Vissulega eykur það skilning og vit, víðsýni og þroska ungu kynslóðarinnar í landinu að kynnast persónusögu okkar mætustu manna. Ekki síður er það þroskandi íhugunarefni að reyna að skilja hina fyrirferðarminni þjóðfélagsþegna, fátæklinga og umkomuleysingja, hina „minnstu“ af meðbræðrunum, kynna sér og öðlast t.d. skilning á orsök auðnu- og umkomuleysisins. Var hana að finna í skaphöfn einstaklingsins eða þjóðfélagsaðstæðum, eða þá hvorutveggja, sem oftast mun vera staðreyndin?<br>		Vissulega eykur það skilning og vit, víðsýni og þroska ungu kynslóðarinnar í landinu að kynnast persónusögu okkar mætustu manna. Ekki síður er það þroskandi íhugunarefni að reyna að skilja hina fyrirferðarminni þjóðfélagsþegna, fátæklinga og umkomuleysingja, hina „minnstu“ af meðbræðrunum, kynna sér og öðlast t.d. skilning á orsök auðnu- og umkomuleysisins. Var hana að finna í skaphöfn einstaklingsins eða þjóðfélagsaðstæðum, eða þá hvorutveggja, sem oftast mun vera staðreyndin?<br>
Lína 85:		Lína 89:
	Meðan sofendur njóta værðardúra, þjáist hann af hugarangri, og eitraðar örvæntingarpílur stinga hann og hrjá. Öll framtíðarsýn er myrkri hulin, brjóstið stynur, tárin renna.		Meðan sofendur njóta værðardúra, þjáist hann af hugarangri, og eitraðar örvæntingarpílur stinga hann og hrjá. Öll framtíðarsýn er myrkri hulin, brjóstið stynur, tárin renna.

	:~~'''~~ANDVAKA~~'''~~		:ANDVAKA
	:''Svei, andvakan arga, þér,''		:''Svei, andvakan arga, þér,''
	:''öllum verri fjöndum,''		:''öllum verri fjöndum,''
Lína 138:		Lína 142:
	:''himinþrá að vonum.''		:''himinþrá að vonum.''

	:~~'''~~MÉR ER FLEST TIL MÆÐU LAGT~~'''~~		:MÉR ER FLEST TIL MÆÐU LAGT
	:''Mér er flest til mæðu lagt,''		:''Mér er flest til mæðu lagt,''
	:''mín er von í brotum,''		:''mín er von í brotum,''
Lína 192:		Lína 196:
	Nokkru eftir að Jónas Þorsteinsson kom aftur heim í Skuggahlíð, sendi hann heimasætunni á Stuðlum ljóðabréf. Í því voru þessi erindi:		Nokkru eftir að Jónas Þorsteinsson kom aftur heim í Skuggahlíð, sendi hann heimasætunni á Stuðlum ljóðabréf. Í því voru þessi erindi:

	''Æ, sárt er að skilja vin sinn við;''		:''Æ, sárt er að skilja vin sinn við;'' <br>
	''ég veit ei stærra böl;''		:''ég veit ei stærra böl;'' <br>
	''það sviftir manninn sálarfrið''		:''það sviftir manninn sálarfrið''<br>
	''og særir negg með kvöl,''		:''og særir negg með kvöl,'' <br>
	''þá gleðin fyrir hamrahlíð''		:''þá gleðin fyrir hamrahlíð'' <br>
	''úr hugarrjóðri snýr,''		:''úr hugarrjóðri snýr,'' <br>
	''og verndarengill, vonin blíð,''		:''og verndarengill, vonin blíð,'' <br>
	''þá veikan manninn flýr.''		:''þá veikan manninn flýr.''<br>

	''Ég hefi reynt það Kristrún kær,''		:''Ég hefi reynt það Kristrún kær,'' <br>
	''og kveð því sorgarljóð''		:''og kveð því sorgarljóð''<br>
	''eg hef ei yndi honum fjær,''		:''eg hef ei yndi honum fjær,''<br>
	''mig hrekur táraflóð.''		:''mig hrekur táraflóð.''<br>
	''Ég kýs að drukkna í djúpi því,''		:''Ég kýs að drukkna í djúpi því,''<br>
	''en drottni fel ég önd,''		:''en drottni fel ég önd,''<br>
	''að svífa megi hún sorgarfrí''		:''að svífa megi hún sorgarfrí'' <br>
	''á sólheið friðarlönd.''		:''á sólheið friðarlönd.''<br>

	Ekki er mér ljóst, hvernig Kristrún heimasæta svaraði ljóðabréfi unga skáldsins. En víst er um það, að Jónas Þorsteinsson hafði enn von um ástir hennar, er fram á sumarið leið. Þá orti hann þetta hugljúfa lofnarkvæði, er hér fer á eftir.<br>		Ekki er mér ljóst, hvernig Kristrún heimasæta svaraði ljóðabréfi unga skáldsins. En víst er um það, að Jónas Þorsteinsson hafði enn von um ástir hennar, er fram á sumarið leið. Þá orti hann þetta hugljúfa lofnarkvæði, er hér fer á eftir.<br>

Viglundur á 13. maí 2010 kl. 20:51

2010-05-13T20:51:44Z

←Fyrri útgáfa		Útgáfa síðunnar 13. maí 2010 kl. 20:51
Lína 12:		Lína 12:
	Þessi húsgangshluti er ekki eldri en svo, að hagyrðingurinn, sem gerði vísuna, gat hafa haft í huga t.d. séra Jón á Bægisá, Bólu-Hjálmar, Jónas Hallgrímsson, Sigurð Breiðfjörð, séra [[Páll Jónsson\|Pál skálda Jónsson]], Símon Dalaskáld o.s.frv. Ef til vill er höfundurinn einn af þessum skáldum, er ég nú nefndi. Það ber skáldfróðum mönnum ekki saman um, skilst mér. <br>		Þessi húsgangshluti er ekki eldri en svo, að hagyrðingurinn, sem gerði vísuna, gat hafa haft í huga t.d. séra Jón á Bægisá, Bólu-Hjálmar, Jónas Hallgrímsson, Sigurð Breiðfjörð, séra [[Páll Jónsson\|Pál skálda Jónsson]], Símon Dalaskáld o.s.frv. Ef til vill er höfundurinn einn af þessum skáldum, er ég nú nefndi. Það ber skáldfróðum mönnum ekki saman um, skilst mér. <br>
	Geir biskup skrifaði um séra Pál skálda: „Eðlisgáfur hans eru afbragðsgóðar, og jafnframt er hann einn okkar beztu skálda, þeirra, sem nú eru uppi, en eins og oft vill verða um skáldin, er hann enginn hörkufjárgæzlumaður og nokkuð reikull í ráði.“		Geir biskup skrifaði um séra Pál skálda: „Eðlisgáfur hans eru afbragðsgóðar, og jafnframt er hann einn okkar beztu skálda, þeirra, sem nú eru uppi, en eins og oft vill verða um skáldin, er hann enginn hörkufjárgæzlumaður og nokkuð reikull í ráði.“
	[[Mynd:~~Blik~~ 1967 147.jpg\|thumb\|200px]]		[[Mynd:1967 b 147.jpg\|thumb\|200px]]
	Þegar við kynnum okkur af alúð líf og lyndi þessara andans manna, eins og við komumst stundum að orði um skáldin okkar, sem við eigum svo ómetanlega mikið að þakka, freistumst við þá ekki til að álykta sem svo, að skapanornirnar hafi æði oft horn í síðu skáldskapargáfunnar? Ef til vill er skáldskapargáfan svo rúmfrek í hugarhöfn og gáfnatúni, að hinir beztu eðliskostir skaphafnar rúmist þar ekki! Skyldi það geta verið orsök þess t.d., að alltof mörg skáld og önnur gáfnaljós reynast hörmulega ístöðulaus og andlega aflvana gegn ásókn og freistingum Bakkusar og annarra nautnalasta, sem því miður hafa oft lagt líf þeirra í rústir?<br>		Þegar við kynnum okkur af alúð líf og lyndi þessara andans manna, eins og við komumst stundum að orði um skáldin okkar, sem við eigum svo ómetanlega mikið að þakka, freistumst við þá ekki til að álykta sem svo, að skapanornirnar hafi æði oft horn í síðu skáldskapargáfunnar? Ef til vill er skáldskapargáfan svo rúmfrek í hugarhöfn og gáfnatúni, að hinir beztu eðliskostir skaphafnar rúmist þar ekki! Skyldi það geta verið orsök þess t.d., að alltof mörg skáld og önnur gáfnaljós reynast hörmulega ístöðulaus og andlega aflvana gegn ásókn og freistingum Bakkusar og annarra nautnalasta, sem því miður hafa oft lagt líf þeirra í rústir?<br>
	Vissulega eykur það skilning og vit, víðsýni og þroska ungu kynslóðarinnar í landinu að kynnast persónusögu okkar mætustu manna. Ekki síður er það þroskandi íhugunarefni að reyna að skilja hina fyrirferðarminni þjóðfélagsþegna, fátæklinga og umkomuleysingja, hina „minnstu“ af meðbræðrunum, kynna sér og öðlast t.d. skilning á orsök auðnu- og umkomuleysisins. Var hana að finna í skaphöfn einstaklingsins eða þjóðfélagsaðstæðum, eða þá hvorutveggja, sem oftast mun vera staðreyndin?<br>		Vissulega eykur það skilning og vit, víðsýni og þroska ungu kynslóðarinnar í landinu að kynnast persónusögu okkar mætustu manna. Ekki síður er það þroskandi íhugunarefni að reyna að skilja hina fyrirferðarminni þjóðfélagsþegna, fátæklinga og umkomuleysingja, hina „minnstu“ af meðbræðrunum, kynna sér og öðlast t.d. skilning á orsök auðnu- og umkomuleysisins. Var hana að finna í skaphöfn einstaklingsins eða þjóðfélagsaðstæðum, eða þá hvorutveggja, sem oftast mun vera staðreyndin?<br>
Lína 348:		Lína 348:
	:''á þinnar náðar himni heiðum''		:''á þinnar náðar himni heiðum''
	:''hýr oss skíni morgunbrá,''		:''hýr oss skíni morgunbrá,''


	* [[Blik 1967/Jónas skáld Þorsteinsson, II. hluti\|II. hluti]]		[[Blik 1967/Jónas skáld Þorsteinsson, II. hluti\|II. hluti]]

	{{Blik}}		{{Blik}}

Viglundur á 13. desember 2009 kl. 21:05

2009-12-13T21:05:24Z

←Fyrri útgáfa		Útgáfa síðunnar 13. desember 2009 kl. 21:05
Lína 1:		Lína 1:
	[[Blik 1967\|Efnisyfirlit ~~Blik~~ 1967]]		[[Blik 1967\|Efnisyfirlit Bliks 1967]]

Viglundur á 10. desember 2009 kl. 12:21

2009-12-10T12:21:36Z

←Fyrri útgáfa		Útgáfa síðunnar 10. desember 2009 kl. 12:21
Lína 349:		Lína 349:
	:''hýr oss skíni morgunbrá,''		:''hýr oss skíni morgunbrá,''

	Það er haustið 1880. Vetur gengur snemma í garð. Blómin fölna við hregg og hretviðri, eftir að hafa notið sólar og sumars. Hugur skáldsins er opinn og samlíkingarnar streyma að. Einu sinni var hann líka fífill, sem breiddi út krónuna sína gegn lífsins sól, að honum fannst. Þá var Kristrún heimasæta á Stuðlum fjólan fríða og yndislega. Þau „föðmuðust heitt sem yrðu eitt, elskunnar bundin dróma.“ - Svo breyttist allt, og sorgarhreggið nísti. Þó hugguðu endurminningarnar um þessar sælustundir liðinnar tíðar, er skáldið flúði á vit þeirra, þegar að herti. Nú fann það til með blómunum, sem fölnuðu eins og hann sjálfur, eftir „sælustundir þessa stutta og endasleppta ástarlífs.“

	~~== Framhald ==~~		* [[Blik 1967/Jónas skáld Þorsteinsson, II. hluti\|II. hluti]]
	* [[Blik 1967/Jónas skáld Þorsteinsson, II. hluti\|~~Jónas skáld Þorsteinsson,~~ II. hluti]]

	{{Blik}}		{{Blik}}

Viglundur á 10. desember 2009 kl. 12:16

2009-12-10T12:16:56Z

←Fyrri útgáfa		Útgáfa síðunnar 10. desember 2009 kl. 12:16
Lína 1:		Lína 1:
			[[Blik 1967\|Efnisyfirlit Blik 1967]]


			[[Þorsteinn Þ. Víglundsson\|ÞORSTEINN Þ. VÍGLUNDSSON]]
			==Jónas skáld Þorsteinsson==
	==Æviágrip og nokkur ljóðmæli==		==Æviágrip og nokkur ljóðmæli==

Viglundur á 5. nóvember 2009 kl. 13:07

2009-11-05T13:07:05Z

←Fyrri útgáfa		Útgáfa síðunnar 5. nóvember 2009 kl. 13:07
Lína 14:		Lína 14:
	Hann naut sín og gáfna sinna aldrei sem skyldi. Til þess lágu óviðráðanlegar orsakir, sem ég skildi ekki þá, en skil nú, - orsakir, sem áttu rætur að rekja til skaphafnar hans og manngerðar annars vegar og þjóðfélagsmeina hins vegar og náttúruhamfara, sem þjóðinni í heild var þá um megn að sigrast á eða verjast skaða af, svo að bættur yrði.<br>		Hann naut sín og gáfna sinna aldrei sem skyldi. Til þess lágu óviðráðanlegar orsakir, sem ég skildi ekki þá, en skil nú, - orsakir, sem áttu rætur að rekja til skaphafnar hans og manngerðar annars vegar og þjóðfélagsmeina hins vegar og náttúruhamfara, sem þjóðinni í heild var þá um megn að sigrast á eða verjast skaða af, svo að bættur yrði.<br>
	Þessi aldurhnigni gáfumaður var skilningsríkur og glöggur á kosti mannlegrar sálar og eins hitt, sem miður var í hugarlífi og fari manna og leiddi þrátt til óhamingju meðbræðranna. Allt þetta skil ég nú betur og íhuga af meiri gaumgæfni með árum og aldri. Hlutina sjáum við oft betur eftir á.<br>		Þessi aldurhnigni gáfumaður var skilningsríkur og glöggur á kosti mannlegrar sálar og eins hitt, sem miður var í hugarlífi og fari manna og leiddi þrátt til óhamingju meðbræðranna. Allt þetta skil ég nú betur og íhuga af meiri gaumgæfni með árum og aldri. Hlutina sjáum við oft betur eftir á.<br>
	Ég minnist síðustu stundarinnar, er við ræddumst við. Það var vorið 1921. Hann talaði af langri lífsreynslu og ~~beizkri~~, - athugull, víðsýnn og góðviljaður mér, þroskalitlum ungum manni, forsjállitlum en framsæknum.<br>		Ég minnist síðustu stundarinnar, er við ræddumst við. Það var vorið 1921. Hann talaði af langri lífsreynslu og beiskri, - athugull, víðsýnn og góðviljaður mér, þroskalitlum ungum manni, forsjállitlum en framsæknum.<br>
	Hann hafði aldrei framsækinn verið um dagana, framtakslítill og fátækur, andlega kraminn og kúgaður af langvarandi óblíðum örlögum og basli, sem vanþróað þjóðfélag og miskunnarlaus náttúruöfl áttu drýgstan þátt í.<br>		Hann hafði aldrei framsækinn verið um dagana, framtakslítill og fátækur, andlega kraminn og kúgaður af langvarandi óblíðum örlögum og basli, sem vanþróað þjóðfélag og miskunnarlaus náttúruöfl áttu drýgstan þátt í.<br>
	Nú fannst honum það eitt eftir að miðla ungum manni af reynslu sinni, vekja hann til íhugunar um mál og mæti framtíðarinnar, sem leiða mætti til gæfu og gengis honum, sem hann gerði ráð fyrir að ætti langt líf framundan.<br>		Nú fannst honum það eitt eftir að miðla ungum manni af reynslu sinni, vekja hann til íhugunar um mál og mæti framtíðarinnar, sem leiða mætti til gæfu og gengis honum, sem hann gerði ráð fyrir að ætti langt líf framundan.<br>

Viglundur á 5. nóvember 2009 kl. 11:50

2009-11-05T11:50:01Z

←Fyrri útgáfa		Útgáfa síðunnar 5. nóvember 2009 kl. 11:50
Lína 347:		Lína 347:

	== Framhald ==		== Framhald ==
	* [[Blik 1967/Jónas ~~skáldi~~ Þorsteinsson, ~~æviágrip og ljóð~~ II. hluti\|Jónas ~~skáldi~~ Þorsteinsson, ~~æviágrip og ljóð~~ II. hluti]]		* [[Blik 1967/Jónas skáld Þorsteinsson, II. hluti\|Jónas skáld Þorsteinsson, II. hluti]]

	{{Blik}}		{{Blik}}

Viglundur á 5. nóvember 2009 kl. 11:48

2009-11-05T11:48:12Z

Sýna breytingar

Viglundur: Blik 1967/Jónas skáldi Þorsteinsson, æviágrip og ljóð færð á Blik 1967/Jónas skáld Þorsteinsson

2009-11-05T10:50:09Z

Blik 1967/Jónas skáldi Þorsteinsson, æviágrip og ljóð færð á Blik 1967/Jónas skáld Þorsteinsson

←Fyrri útgáfa	Útgáfa síðunnar 5. nóvember 2009 kl. 10:50
(Enginn munur)

Inga: Changed protection level for "Blik 1967/Jónas skáldi Þorsteinsson, æviágrip og ljóð" [edit=sysop:move=sysop]

2008-08-20T08:14:03Z

Changed protection level for "Blik 1967/Jónas skáldi Þorsteinsson, æviágrip og ljóð" [edit=sysop:move=sysop]

←Fyrri útgáfa	Útgáfa síðunnar 20. ágúst 2008 kl. 08:14
(Enginn munur)